Đầm Nại Ninh Thuận: Viên Ngọc Xanh Giữa Lòng Ninh Chữ

Đầm Nại Ninh Thuận: Viên Ngọc Xanh Bên Bờ Ninh Chữ

Cách trung tâm thành phố Phan Rang - Tháp Chàm chưa đầy 10 km về phía đông bắc, Đầm Nại trải rộng hơn 1.200 hectare giữa lòng huyện Ninh Hải như một tấm gương khổng lồ phản chiếu bầu trời và núi non. Đây là một trong 12 hệ thống đầm phá điển hình dọc ven biển miền Trung Việt Nam, nơi nước ngọt từ đất liền hòa cùng nước mặn từ biển tạo ra một vùng nước lợ đặc biệt, chứa đựng hệ sinh thái phong phú bậc nhất dải duyên hải miền Trung.

Đầm Nại kết nối ra biển qua lạch Ninh Chữ, nên mực nước trong đầm thay đổi theo con nước thủy triều. Khi triều lên, mặt đầm phẳng lặng, thuyền cá lướt nhẹ trên mặt nước phản chiếu đảo đá và dãy tuabin điện gió trắng muốt ở phía xa — khung cảnh pha trộn giữa thiên nhiên hoang sơ và nét hiện đại của vùng đất đang phát triển.

Cầu Ninh Chữ bắc qua lạch Đầm Nại là điểm nhìn lý tưởng để thấy toàn bộ vẻ đẹp của đầm từ trên cao: nước xanh ngọc, tàu thuyền tấp nập, những dãy núi thấp viền xung quanh và xa xa là cột điện gió thẳng tắp như những người lính gác của vùng đầm.

Hệ Sinh Thái Phong Phú Và Giá Trị Bảo Tồn

Đầm Nại từng được bao phủ bởi hơn 300 hectare rừng ngập mặn vào những năm 1980 với các loài đước, mắm, vẹt đan nhau tạo thành những khu rừng ven nước đặc trưng. Sau nhiều thập kỷ bị khai thác để làm ao nuôi tôm, diện tích rừng ngập mặn sụt giảm nghiêm trọng, buộc chính quyền tỉnh Ninh Thuận phải triển khai chương trình phục hồi từ năm 2015 đến nay.

Hệ sinh thái thủy sinh của Đầm Nại vẫn cực kỳ đa dạng với hơn 320 loài thủy sản được ghi nhận, bao gồm tôm sú, cua, ghẹ, ốc hương, ngao, sò huyết và hàng chục loài cá biển. Vùng nước lợ là môi trường lý tưởng cho ấu trùng tôm cá phát triển trước khi ra biển, khiến Đầm Nại trở thành "vườn ươm" tự nhiên quan trọng của hệ sinh thái biển Ninh Thuận.

Cuộc Sống Ngư Dân Và Nhịp Điệu Của Đầm

Hơn 4.000 hộ gia đình với khoảng 30.000 nhân khẩu sống phụ thuộc vào Đầm Nại. Từ sáng tinh mơ, khi trời còn tờ mờ sáng, những chiếc thuyền nan nhỏ đã lặng lẽ rẽ nước ra giữa đầm. Các ngư dân tung lưới theo nhịp quen thuộc từ đời cha ông truyền lại, mỗi lần lưới bay lên rồi xòe tròn trên mặt nước là một khoảnh khắc đẹp đến mức nhiều nhiếp ảnh gia từ khắp nơi tìm về chỉ để ghi lại trong ánh bình minh.

Bên cạnh đánh bắt tự nhiên, nghề nuôi trồng thủy sản trên đầm cũng phát triển với hàng trăm lồng bè nuôi cá mú, tôm hùm và các loài hải sản giá trị cao. Ghé thăm làng chài ven đầm vào buổi chiều, khi thuyền cá lần lượt cập bến, hải sản vừa được gỡ khỏi lưới, không khí xôm tụ của phiên chợ bến sông là trải nghiệm khó quên về nhịp sống mộc mạc của người dân vùng đầm phá miền Trung.

Chợ Nại bên bờ đầm mỗi sáng sớm là nơi hải sản tươi roi rói vừa cập bến được bày bán — tôm sú, cua ghẹ, sò huyết, cá mú còn đang vẫy đuôi. Đây là điểm đến không thể bỏ qua với những ai yêu ẩm thực biển và muốn mua hải sản tươi ngon về chế biến hoặc thưởng thức ngay tại chỗ với giá rất phải chăng.

Bình Minh Và Hoàng Hôn: Hai Khung Giờ Vàng Ở Đầm Nại

Nếu chỉ có thể chọn một lý do để đến Đầm Nại, phần lớn nhiếp ảnh gia và khách yêu thiên nhiên sẽ chọn bình minh. Khi mặt trời vừa nhô lên sau dãy núi phía đông, ánh vàng cam trải đều trên mặt nước phẳng lặng, những chiếc thuyền gỗ neo đậu thành hàng phản chiếu xuống đáy nước tạo ra một bức tranh tuyệt đẹp. Nhiệt độ sớm mai mát dịu, không khí trong lành, tiếng nước vỗ nhẹ vào mạn thuyền là khoảnh khắc có thể chữa lành mọi mệt mỏi.

Hoàng hôn trên đầm không kém phần ấn tượng. Khi ánh chiều tà phủ màu tím hồng lên mặt nước, bóng núi in xuống đầm, thuyền cá trở về bến, khung cảnh trở nên huyền ảo như trong một bộ phim. Cầu Tri Thủy và Cầu Ninh Chữ là hai vị trí lý tưởng để ngắm toàn cảnh đầm trong ráng chiều. Đầm Nại cách biển Ninh Chữ chỉ vài phút đi xe, nên hoàn toàn có thể kết hợp ghé đầm lúc hoàng hôn rồi ra biển ăn hải sản tươi vào buổi tối.

Thời điểm đẹp nhất trong năm để thăm Đầm Nại là từ tháng 3 đến tháng 8, khi trời nắng ráo, gió nhẹ và mặt đầm ổn định. Từ Phan Rang, đi theo đường Yên Ninh hướng ra Ninh Chữ, qua Cầu Tri Thủy là đến bờ đầm. Bình minh ở đây thường đẹp nhất từ 5h30 đến 6h30 sáng, còn hoàng hôn từ 17h30 đến 18h30 chiều.